مطالعه تطبیقی ادراک از جوّ حمایتی مدرسه و حس تعلق در میان دانش‌آموزان با ناتوانی یادگیری ویژه و دانش آموزان عادی

چکیده

هدف پژوهش حاضر، مقایسه ادراک از جوّ حمایتی مدرسه و حس تعلق به مدرسه در میان دانش‌آموزان دارای ناتوانی یادگیری ویژه و دانش‌آموزان عادی دوره اول مقطع ابتدایی شهرستان قروه در سال تحصیلی 1405–1404 بود. روش پژوهش از نوع علّی–مقایسه‌ای و طرح آن پس‌رویدادی است. جامعه آماری پژوهش را کلیه دانش‌آموزان دوره اول ابتدایی شهرستان قروه تشکیل دادند که از میان آن‌ها، با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس و با هماهنگی مرکز جامع سنجش و تشخیص اختلالات یادگیری، 40 دانش‌آموز (20 دانش‌آموز دارای ناتوانی یادگیری ویژه و 20 دانش‌آموز عادی) انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها شامل پرسشنامه جوّ مدرسه هینز، امتس و اولف (1997) و پرسشنامه حس تعلق به مدرسه گودنو (1993) بود که روایی و پایایی آن‌ها در پژوهش‌های داخلی تأیید شده و در پژوهش حاضر نیز ضرایب پایایی قابل قبول به‌دست آمد. داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی (میانگین و انحراف معیار) و آمار استنباطی (آزمون t مستقل) تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که بین دو گروه دانش‌آموزان دارای ناتوانی یادگیری ویژه و دانش‌آموزان عادی از نظر ادراک از جوّ حمایتی مدرسه و حس تعلق به مدرسه تفاوت معناداری وجود دارد؛ به‌گونه‌ای که دانش‌آموزان عادی میانگین بالاتری در هر دو متغیر نسبت به دانش‌آموزان دارای ناتوانی یادگیری ویژه کسب کردند. نتایج این پژوهش بر ضرورت توجه بیشتر به بهبود جوّ حمایتی مدارس و تقویت حس تعلق در دانش‌آموزان دارای ناتوانی یادگیری ویژه تأکید دارد و می‌تواند برای معلمان، مشاوران و برنامه‌ریزان آموزشی در جهت ارتقای کیفیت تجربه تحصیلی این دانش‌آموزان سودمند باشد.